26 Φεβ 2013

Στοματοκινητικές Ασκήσεις: Ασκήσεις Γλώσσας

 Η γλώσσα μας είναι το όργανο που χρησιμοποιούμε κατεξοχήν κατά την ομιλία και την κατάποση. Στην ουσία πρόκειται για έναν μυ, ευαίσθητο αλλά πολύ δυνατό. Οι ασκήσεις της γλώσσας συνήθως συνοδεύονται και από ασκήσεις χειλιών και, όπως κι αυτές εφαρμόζονται στα πλαίσια της θεραπείας μετά από αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, κρανιοεγκεφαλική κάκωση, Νόσο του Parkinson, σκλήρυνση κατά πλάκας, σύνδρομο Down, διαταραχές άρθρωσης, ομιλίας, λήψης και κατάποσης τροφής, εν γένει στοματοκινητικές και μυολειτουργικές διαταραχές. Στόχος των παρακάτω ασκήσεων είναι να ενδυναμώσουν και να αυξήσουν το εύρος κίνησης της γλώσσας. Προσπαθήστε να κάνετε όσο το δυνατόν πιο δυνατές και μεγάλες κινήσεις και φυσικά σταματήστε αμέσως εάν αισθανθείτε πόνο ή πίεση στον λαιμό. Σε περιπτώσεις ημιπάρεσης ή ημιπληγίας συμβουλευτείτε απαραιτήτως τον λογοθεραπευτή σας πριν τις εφαρμόσετε.

Εύρος Κίνησης Γλώσσας

1. Έκταση
Βγάλτε την γλώσσα έξω από το στόμα
Τεντώστε την όσο περισσότερο γίνεται
Κρατήστε στην ίδια θέση σταθερή και σε ευθεία για 3-5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές

2. Απόσυρση
Τραβήξτε την γλώσσα μέσα στο στόμα, όσο πιο πίσω μπορείτε (όπως όταν λέμε |k|)
Κρατήστε για 1-3 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές

3. Έκταση και Απόσυρση
Συνδιάστε τις δύο παραπάνω ασκήσεις διατηρώντας την κάθε θέση για 1-3 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές

4. Άκρη της Γλώσσας Ψηλά
Τοποθετήστε την γλώσσα πίσω από τα πάνω δόντια/ ακουμπήστε τα πάνω ούλα
Ανοίξτε το στόμα όσο περισσότερο μπορείτε χωρίς να πέσει η γλώσσα
Κρατήστε την ίδια θέση για περίπου 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές

5. Γλώσσα στον Ουρανίσκο
Τοποθετήστε την γλώσσα πίσω από τα πάνω δόντια
Κρατώντας την ψηλά, γλείψτε τον ουρανίσκο μπρος-πίσω
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές

6. Δεξιά-Αριστερά
Τοποθετήστε την γλώσσα έξω ακουμπώντας την δεξιά γωνία του στόματος
Κρατήστε για 3-5 δευτ.
Τοποθετήστε την γλώσσα έξω ακουμπώντας την αριστερή γωνία του στόματος
Κρατήστε για 3-5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5-10 φορές


Αντίσταση

1. Πίεση προς τα επάνω
Βγάλτε την γλώσσα έξω
Με ένα πλατύ αντικείμενο (γλωσσοπίεστρο/κουτάλι) πιέστε την γλώσσα προς τα κάτω ενώ ταυτόχρονα σπρώχνετε το αντικείμενο με την γλώσσα προς τα επάνω.
Κρατήστε 2-3 δευτ.
Επαναλάβετε 5 φορές

2. Πίεση στα πλάγια
Τεντώστε την γλώσσα έξω
Τοποθετήστε ένα γλωσσοπίεστρο δεξιά της και πιέστε αντίθετα
Κρατήστε 1-2 δευτ.
Επαναλάβετε 5 φορές
Τοποθετήστε ένα γλωσσοπίεστρο αριστερά της και πιέστε αντίθετα
Κρατήστε 1-2 δευτ.
Επαναλάβετε 5 φορές
! Συμβουλευτείτε απαραιτήτως τον λογοθεραπευτή σας για ακριβείς οδηγίες (εγκεφαλικές βλάβες/ πλάγιος σιγματισμός)

3. Πίεση μέσα
Τοποθετήστε το δάχτυλό σας στην εξωτερική πλευρά του μάγουλου
Από την μέσα πλευρά, πιέστε το μάγουλο στο σημείο που ακουμπά το δάχτυλό σας
Πιέστε όσο πιο δυνατά μπορείτε.
Κρατήστε 1-2 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές για κάθε πλευρά εκτός εάν σας έχουν δοθεί συγκεκριμένες οδηγίες.



Εφαρμόστε τις ασκήσεις με προσοχή και συμβουλευτείτε λογοθεραπευτή σε κάθε περίπτωση ώστε να αποφύγετε να ενισχύσετε που χρειάζονται χαλάρωση ή κινήσεις που απαιτούν ειδικό χειρισμό. Οι ασκήσεις αυτές είναι ενδεικτικές, αποτελούν μία βάση στην θεραπευτική διαδικασία αλλά δεν μπορούν από μόνες τους να αποτελέσουν ένα πλήρες θεραπευτικό πρόγραμμα.

Πατήστε εδώ για ασκήσεις για τα χείλη
Illustration via sketchplease.com

Ευαγγελία Δ. Σούπη
Λογοθεραπεύτρια
Κομνηνών 39 και Χασιώτη
Ιωάννινα
evageliasoupi@gmail.com

25 Φεβ 2013

Στοματοκινητικές Ασκήσεις: Ασκήσεις Χειλιών


Οι ασκήσεις αυτές είναι δομημένες με σκοπό να αυξήσουν το εύρος κίνησης των χειλιών στοχεύοντας στην ομαλή λειτουργικότητα της ομιλίας και της κατάποσης. Είναι κατάλληλες για θεραπεία μετά από αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, κρανιοεγκεφαλική κάκωση, Νόσο του Parkinson, σκλήρυνση κατά πλάκας, σύνδρομο Down, διαταραχές άρθρωσης, ομιλίας, λήψης και κατάποσης τροφής, εν γένει στοματοκινητικές και μυολειτουργικές διαταραχές. Είναι σημαντικό να προσπαθήσετε να κάνετε όσο το δυνατόν μεγαλύτερες και δυνατότερες κινήσεις μέχρι να νιώσετε τους μύες να τεντώνονται. Σταματήστε εάν νιώσετε πόνο και ενημερώστε τον λογοθεραπευτή ή τον γιατρό σας. 


Εύρος κίνησης

1. Τέντωμα Χειλιών.
Χαμογελάστε με χείλη κλειστά.
Παραμείνετε στη θέση 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.

2. Σούφρωμα Χειλιών.
Σουφρώστε τα χείλη (σαν σε φιλί).
Παραμείνετε στη θέση 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.

3. Τέντωμα και Σούφρωμα Χειλιών.
Χαμογελάστε και μετά σουφρώστε τα χείλη σας.
Κάνετε έντονες κινήσεις.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.
  
4. Τέντωμα Χειλιών (β).
Χαμογελάστε με χείλη ανοιχτά και δόντια ελαφρώς ανοιχτά.
Παραμείνετε στη θέση 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.

5. Σούφρωμα Χειλιών με χείλη ανοιχτά.
Σουφρώστε τα χείλη (σε κυκλική θέση σαν να λέτε ο).
Παραμείνετε στη θέση 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.

6. Τέντωμα και Σούφρωμα Χειλιών (β).
Χαμογελάστε και μετά σουφρώστε τα χείλη σας με τα χείλη ανοιχτά.
Κάνετε έντονες κινήσεις.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.


Κλείσιμο

* Πίεση χειλιών
Πιέστε τα χείλη μεταξύ τους σφιχτά για 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.
 
* Πίεση χειλιών σε γλωσσοπίεστρο
(μπορείτε να χρησιμοποιήσετε την λαβή κουταλιού)
Βάλτε το γλωσσοπίεστρο ανάμεσα στα χείλη οριζοντίως,
 πιέστε δυνατά ενώ προσπαθείτε να το τραβήξετε και με τα δύο χέρια.
Εφαρμόστε πίεση για 3 με 5 δευτ.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.
 * Φούσκωμα
Φουσκώστε τα μάγουλα
Μεταφέρετε τον αέρα από το ένα μάγουλο στο άλλο 5 με 10 φορές
Δεν πρέπει να διαφύγει αέρας από τα χείλη ή την μύτη.
Χαλαρώστε και επαναλάβετε 5 φορές.



Οι ασκήσεις αυτές είναι βασικές, ενδεικτικές και δεν αποτελούν θεραπεία από μόνες τους αν και μπορούν να βελτιώσουν την κινητικότητα των χειλών. Προτιμήστε ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα θεραπείας σχεδιασμένο ειδικά για εσάς από έναν λογοθεραπευτή για πλήρη θεραπευτική αντιμετώπιση.

Ευαγγελία Δ. Σούπη
Λογοθεραπεύτρια
Κομνηνών 39 και Χασιώτη
Ιωάννινα
evageliasoupi@gmail.com


23 Φεβ 2013

Χρήσιμο Γλωσσικό Υλικό: Εικόνες περιγραφής

 Ο λόγος είναι το κύριο μέσο του ανθρώπου ώστε να επικοινωνήσει με το περιβάλλον του, είναι μία σύνθετη λειτουργία του εγκεφάλου που σχετίζεται άμεσα με κιναισθητικές και γνωστικές λειτουργίες για την ολοκλήρωσή του. Η ικανότητα έκφρασης και κατανόησης του λόγου υπάρχει περίπτωση να διακοπεί ή να ανακοπεί ή να επηρεαστεί λόγω διαφόρων αιτίων που μπορεί να προκύψουν σε οποιαδήποτε χρονική στιγμή της ζωής του ανθρώπου, από την γέννηση και την ανάπτυξη μέχρι και την ενήλικη ζωή.
Αν και σύνθετη λειτουργία, η ικανότητα έκφρασης και κατανόησης του λόγου μπορεί να εξασκηθεί με απλούς τρόπους και υλικό το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ποικιλοτρόπως μέσα και έξω από τα πλαίσια μίας θεραπευτικής διαδικασίας. Οι εικόνες περιγραφής είναι ένα από αυτά τα γλωσσικά υλικά που συγκεντρώνουν πολλά προτερήματα: Μπορούν να χρησιμοποιηθούν από ανθρώπους όλων των ηλικιών - βρίσκονται διαθέσιμες οπουδήποτε: σε βιβλία, στο διαδίκτυο, σε περιοδικά, έργα τέχνης, παντού - μπορούν να χρησιμοποιηθούν από ανθρώπους με οποιαδήποτε διαταραχή λόγου - δίνουν την δυνατότητα ανάπτυξης απεριορίστων δραστηριοτήτων και ασκήσεων. Παρακάτω αναφέρονται κάποιες από αυτές:

Στόχοι και τρόποι χρήσης εικόνων περιγραφής:
  • Κατανόηση και έκφραση προφορικού και γραπτού λόγου
  • Ανάπτυξη λεξιλογίου => "δρόμος, φαρμακείο, περίπτερο, πολυκατοικία, πεζός, λεωφορείο", "κοιμάται, διαβάζει, κολυμπά, παίζει"
  • Σύνταξη προτάσεων => "Οι πεζοί διασχίζουν τον δρόμο"
  • Κατηγοριοποίηση => "Ο νεροχύτης, το ψυγείο, ο φούρνος μικροκυμάτων, τα μαχαιροπήρουνα, το πιάτο είναι αντικείμενα που βρίσκονται στην κουζίνα. Ο καθρέφτης, το ξυπνητήρι, η κουβέρτα, το μαξιλάρι βρίσκονται είναι αντικείμενα που βρίσκονται στην κρεβατοκάμαρα."
  • Έννοιες χώρου => "Το κορίτσι είναι μέσα στην θάλασσα, ο άντρας είναι κάτω από την ομπρέλα"
  • Αντίληψη-Εκμάθηση χρωμάτων => "Δείξε/ Πες μου ποια αντικείμενα έχουν πράσινο χρώμα.", "Τι χρώμα έχει ο καναπές;"
  • Επίλυση προβλημάτων => "Τα παιδιά εχασαν το μπαλόνι τους, τι πρέπει να κάνουν τώρα;"
  • Μέτρηση => "Πόσα λάχανα βρίσκονται στον κήπο;"
  • Αυτοματοποίηση άρθρωσης => "Στην παιδική χαρά ένα παιδί κάνει τσουλήθρα, άλλα δύο κρατιούνται χέρι με χέρι, ένα ηλικιωμένο ζευγάρι μιλά και προσέχει τα παιδιά."
  • Εκτέλεση εντολών => "Πάρε το πιάτο (πχ.μινιατούρα) και βάλ'το στον νεροχύτη"
  • Οπτική αντίληψη/ Αναγνώριση εικόνων => "Πού είναι το κλουβί;", "Ποιος χαϊδεύει τον σκύλο;"
  • Εξιστόρηση => "Ο καιρός ήταν καλός και η οικογένεια αποφάσισε να πάει μία εκδρομή στο βουνό. Μαζί τους πήρανε την σκηνή τους, ζεστά ρούχα..."
  • Εξιστόρηση προσωπικών εμπειριών => "Όταν είχαμε πάει στην Αθήνα μπήκαμε στο μετρό και πήγαμε..."
  • Μνήμη => "Πόσα παιδιά είδες στην εικόνα;", "Τι χρώμα ήταν το μπαλόνι;", "Αγόρι ή κορίτσι έκανε κούνια;"
  • Ερωτηματικές και Αρνητικές προτάσεις
  • Σειροθέτηση γεγονότων => "Μόλις μπαίνω στο μπάνιο το πρωί ανοίγω την βρύση, πλένω το πρόσωπό μου, σκουπίζομαι, παίρνω την οδοντόκρεμα, ανοίγω το καπάκι, παίρνω την οδοντόβουρτσα..."
  • Πρόβλεψη => "Αφού ωρίμασαν τα λαχανικά, ο αγρότης θα τα μαζέψει και θα τα πάει στην λαχαναγορά."
  • Προσοχή

Χρήσιμο Υλικό: Εικόνες Περιγραφής



Βρείτε τις εικόνες και στο e-mathima 
Illustration by Ben Javens
Ευαγγελία Δ. Σούπη
Λογοθεραπεύτρια
Κομνηνών 39 και Χασιώτη
Ιωάννινα
evageliasoupi@gmail.com

10 Φεβ 2013

Paired Reading: Ας διαβάσουμε μαζί!

Το paired reading είναι μία τεχνική που υποβοηθά την ανάγνωση και βασίζεται στον παραδειγματισμό, στην εξάσκηση, στην επιβράβευση και στην θετική ατμόσφαιρα. Σε κάθε περίπτωση συμμετέχουν δύο: ο έμπειρος αναγνώστης-γονέας/ δάσκαλος/ μεγάλος αδερφός και το παιδί που μαθαίνει να διαβάζει. Σχετικά ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι χρησιμοποιώντας την μέθοδο βελτιώνεται ο ρυθμός ανάγνωσης, ο μαθητής διαβάζει ευκολότερα μόνος του και αντιμετωπίζει πιο θετικά την ανάγνωση εν γένει. Οι παραπάνω λόγοι κάνουν την μέθοδο paired reading ιδανική για εφαρμογή στο σπίτι όπου ο γονέας μπορεί να καθίσει και να περάσει δημιουργικό χρόνο με το παιδί του κάνοντας μία ευχάριστη και εποικοδομητική δραστηριότητα!

"Ποια παιδιά επωφελούνται;"
Όλα τα παιδιά. Τα παιδιά που συναντούν δυσκολίες στην ανάγνωση θα βοηθηθούν ώστε να διαβάζουν γρηγορότερα και με ρυθμό, θα μάθουν να μην φοβούνται το διάβασμα και τα λάθη στο διάβασμα, να κατανοούν το περιεχόμενο ενός κειμένου και να διασκεδάσουν διαβάζοντας! Όλα τα παιδιά όμως επωφελούνται καθώς με την βελτίωση της ανάγνωσης αυξάνεται η αυτοπεποίθησή τους. Επίσης γίνονται πιο συνεργάσιμα στο σπίτι κάτι που αποδίδεται στον ποιοτικό χρόνο που περνούν με τον γονέα κατά την διάρκεια της δραστηριότητας. Φυσικά δεν μπορούμε να παραβλέψουμε τα οφέλη που αποκομίζει το παιδί από την επάφη και ανάγνωση του βιβλίου και μόνο.

"Πού γίνεται;"
Ο χώρος που γίνεται το paired reading είναι ένα μέρος ήσυχο ώστε να μπορούν οι αναγνώστες να αφοσιωθούν στην ιστορία που διαβάζουν. Φροντίστε να ειδοποιήσετε ώστε να μην σας διακόψουν, όπου κι αν βρίσκεστε: στο σπίτι, στην σχολική τάξη κλπ. Καθίστε ο ένας δίπλα στον άλλο και χρησιμοποιήστε ένα μόνο βιβλίο για να διαβάσετε μαζί.

"Πότε γίνεται;"
Επιλέξτε μία χρονική στιγμή της ημέρας που γονέας και παιδί θα είστε σε καλή διάθεση. Αποφύγετε στιγμές που το παιδί είναι πεινασμένο, κουρασμένο ή κακόκεφο. Συμφωνήστε για μία προκαθορισμένη στιγμή της ημέρας βολική και για τους δύο, πέντε με εφτά φορές την εβδομάδα και τηρήστε το πρόγραμμα.

"Τι βιβλία να χρησιμοποιήσω;"
Το paired reading μπορεί να γίνει ο τρόπος για να βοηθήσετε με τα σχολικά μαθήματα αλλά μπορείτε να χρησιμοποιήσετε οποιοδήποτε υλικό: από παιδικά βιβλία και κόμικ μέχρι άρθρα περιοδικών και εφημερίδων! Αφήστε το παιδί να διαλέξει αυτό που θέλει ακόμα κι αν πρόκειται για κάτι διαφορετικό κάθε φορά. Σαφώς και το ιδανικότερο είναι να επιλέξετε βιβλία κατάλληλα για την ηλικία του παιδιού με καθαρή γραμματοσειρά και σύμφωνα με τα ενδιαφέροντά του. Μην σας προβληματίζει εάν το παιδί χρησιμοποιεί την εικονογράφηση για να προβλέψει την πορεία των γεγονότων.

"Είμαστε έτοιμοι! Τι κάνουμε τώρα;"
  • Συζητήστε για το βιβλίο. Ποιος είναι ο τίτλος; Τι σας λέει η εικόνα του εξωφύλου; Γιατί επιλέξατε το συγκεκριμένο βιβλίο; Τι πιστεύετε ότι θα συμβεί στην ιστορία;
  • Καλέστε το παιδί να διαβάσει μαζί σας
  • Διαβάζετε ταυτοχρόνως. Ρυθμίστε την ταχύτητα ανάγνωσης σε αυτήν του παιδιού.
  • Εάν το παιδί διαβάσει λάθος μία λέξη ή το παλεύει για περισσότερο από 5 δευτερόλεπτα, δείξτε την και διαβάστε την εσείς για εκείνο. Έπειτα συνεχίστε όπως πριν.
  • Συμφωνήστε σε ένα σημάδι που θα σας δώσει το παιδί (πχ. να σας ακουμπήσει το χέρι, να χτυπήσει το δάχτυλο στο τραπέζι) όταν θέλει να διαβάσει μόνο του και αφήστε το να το κάνει.
  • Μόλις συναντήσει δυσκολία για περισσότερο από 5 δευτερόλεπτα, διαβάστε το σημείο μαζί του και συνεχίστε να διαβάζετε όπως πριν μέχρι να σας δώσει το επόμενο σημάδι.
  • Ενίοτε μπορείτε να κάνετε ερωτήσεις, στο τέλος της σελίδας, μετά από κάποια ξαφνική τροπή της ιστορίας κλπ: "Τι νομίζεις ότι θα γίνει μετά;"
  • Επιβραβεύετε τακτικά το παιδί για την προσπάθειά του χωρίς να το διακόπτετε.
  • Μία χρονική περίοδος των 5-10 λεπτων είναι ιδανική για το paired reading. Πάντοτε να διακόπτετε σε ένα λογικό σημείο της πλοκής, το τέλος ενός κεφαλαίου, μετά την λύση μίας υπόθεσης, εάν το βιβλίο είναι πολύ μεγάλο για να το διαβάσετε μονομιάς.
Αφού διαβάζετε μαζί για ένα διάστημα θα νιώσετε ότι είναι έτοιμο να διαβάσει μόνο του
  • Σταδιακά μειώστε την ένταση της φωνής σας.
  • Αφήστε την φωνή του παιδιού να κυριαρχήσει.
  • Σταματήστε να διαβάζετε φωναχτά.
  • Συμμετέχετε όπου το παιδί συναντήσει δυσκολία ή διαβάσει κάποια λέξη λάθος. Συνεχίστε να διαβάζετε μαζί του μέχρι να νιώσετε ότι βρήκε τον ρυθμό του και μπορεί να συνεχίσει μόνο του.
  • Μπορείτε να εναλλάσσεστε στην ανάγνωση ανά πρόταση/ παράγραφο/ σελίδα εάν χρειαστεί ή αρέσει στο παιδί.
"Υπάρχει κάτι που πρέπει να προσέξω;"
  • Κλείστε την τηλεόραση και την μουσική.
  • Αποφύγετε τα αρνητικά σχόλια όπως "Αυτή τη λέξη την ήξερες την προηγούμενη εβδομάδα", "Κοίτα τι έκανες εδώ.", "Γιατί δεν προσέχεις;" κλπ.
  • Εάν δείτε ότι το παιδί είναι κουρασμένο διακόψτε την δραστηριότητα
  • Αφού μάθει να διαβάζει άπταιστα, μην σταματήσετε να διαβάζετε μαζί του. Όσο περισσότερο χρόνο περνάτε μαζί του διαβάζοντας, τόσο θα αυξάνεται η αγάπη του για τα βιβλία.
  • Το paired reading δεν είναι θεραπευτική μέθοδος. Η δραστηριότητα από μόνη της δεν θα μάθει σε ένα παιδί να διαβάζει και σαφώς ένα παιδί με μαθησιακές δυσκολίες δεν μπορεί να εκπαιδευτεί αποκλειστικά με αυτήν. Μπορεί όμως να λειτουργήσει συμπληρωματικά στο θεραπευτικό πρόγραμμα.
  • Αναζητήστε βοήθεια εάν παρατηρήσετε συστηματικά λάθη στην ανάγνωση του παιδιού που δεν διορθώνονται με την πάροδο του χρόνου.
  • Διασκεδάστε!

Σκεφτείτε το ποδήλατο: Στην αρχή ενθαρρύνουμε το παιδί, του δείχνουμε εμπιστοσύνη και παράλληλα ελέγχουμε κρατώντας το ποδήλατο. Το ένστικτό μας λέει πότε να το αφήσουμε. Έτσι, σταδιακά αφήνουμε για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα μέχρι το παιδί να μπορέσει να ισορροπήσει μόνο του χωρίς βοήθεια. Το ίδιο γίνεται και με το Paired Reading: είναι ένας απλός τρόπος για να βοηθήσετε το παιδί σας να γίνει ένας ανεξάρτητος αναγνώστης.

Διαβάστε κι εδώ ένα κείμενο της Ελένης Γαρυφαλάκη για μία άλλη πολύ ενδιαφέρουσα εφαρμογή του Paired Reading, τους Book Buddies.
 
Βιβλιογραφία για το Paired Reading
  1. Topping, Keith (1987) Paired Reading: A Powerful Technique for Parent Use. The Reading Teacher 40,7.
  2. Morgan, R. (1986) Helping Children Read: The Paired Reading Handbook, London
  3. Methuen N. Moloney, The Road to Reading, A Practical Guide for Parents, C.D.U., Mary Immaculate College, Limerick
Illustration via etsy.com
Ευαγγελία Δ. Σούπη
Λογοθεραπεύτρια
Κομνηνών 39 και Χασιώτη
Ιωάννινα
evageliasoupi@gmail.com